Roetstekkie

Ecologisch tuinieren door beginners

De plantenverhuizing

Hemelvaartsdag 2013 mag de boeken in als een heerlijk zonnige dag. De weersvoorspelling tot de ijsheiligen zien er gunstig uit, dus besloot ik met de vruchtgewassen richting de tuin te gaan. Zo zagen de vruchtgewassen er vorig week uit:

vruchtgewaseen eind april

En zo zagen de mais, gele en groene courgette, reuze en gewone pompoen, komkommers en watermeloen er vandaag uit:

vruchtgewassen 9 mei

Met mij was daar het merendeel van de tuinders bezig zijn of haar courgetteplanten in de tuin te planten. Dus ook ruim tijd voor bijkletsen. Ben toonde ons zijn verse champignons en we mochten er zelfs een paar mee om te proeven, mmm…

champignons van ben

Ben is één van de beste tuinders van het complex, hij schoolde ons ook bij over mosterdplanten en daar kregen we er direct een paar van mee. Als het lukt, dit jaar eigen mosterdzaad in de courgette chutney! Daarna wees Michiel mij op het feit dat tuinieren in de toekomst weleens flink zou kunnen veranderen. Door een voorstel dat nu bij de EU op tafel ligt wordt planten binnenkort praktische verboden zichzelf uit te zaaien… vrij absurd. Hier zijn column. Gelukkig zijn er in Nederland een hoop zolders ingericht voor illegale teelt, kunnen we daar straks monstransboontjes gaan verbouwen. Het is natuurlijk niet te hopen dat dit wetsvoorstel het haalt, vreemd dat zoiets op hoog niveau op tafel komt. Laat wel iets zien van hoe we het contact met de natuur zijn verloren.

komkommers
Terug naar het praktisch handen in de aarde werk. Voor de komkommers maakte ik een gaaswerk om tegen op te klimmen. Als ze hier overheen gaan zal ik er nog wat stokken bijsteken, maar voor kleine planten is dit een mooi begin. Zo hoef ik geen klemmen om het kwetsbare steeltje te doen, maar kunnen de komkommers zichzelf vastgrijpen aan het gaaswerk.

mais

Bij wijze van experiment heb ik de mais op twee plekken geplant. Deze is op de onbemeste grond. Tussen de rijen maïs heb ik twee soorten stokbonen gezaaid. Bonen geven stikstof af aan de grond, die de mais er dan weer uithaalt en gebruikt om te groeien. Deze manier van telen komt oorspronkelijk bij de Indianen vandaan. Zij teelden al eeuwen geleden de combinatie pompoen, mais en bonen. Waarbij de bonen de benodigde stikstof voor de pompoen en maïs leverden. De Quackers, die aan het eind van de 17e eeuw in vrede samenleefden met de Noord Amerikaanse Indianen, namen dit over. Met deze stabiele voedselvoorziening, bouwden ze één van de eerste succesvolle nederzettingen in Amerika. Als zij de grootste groep kolonisten waren geweest was Amerika een heel ander land geworden, maar dat is even een zijspoor. De andere mais, staat samen met de reuzenpompoen op een goed bemest bed. Als we het over experimenten hebben, er loopt ook nog één op het slabed:

spinazie twee soorten

Links, twee ‘rijtjes’ zaad uit een pakje en rechts het zelfgewonnen zaad… duidelijk twee verschillende soorten spinazie en allebei de rijtjes groeit meer dan vorig jaar!

rabarber

Dit is de rabarber, ziet er heel mooi uit, als het zoals beloofd nog een beetje gaat regenen de komende dagen, dan kunnen wij volgende week onze eerste rabarbercompote of taart gaan maken. Vlak bij de rabarber staan mijn bakjes met voorgezaaide kolen en de oesterzwammencultuur:

voorgezaaid en oestercultuur

Kolen, ik weet niet of dat een succesnummer wordt… maar we proberen. Die oesterzwammen, dat laat ik natuurlijk zien, als die verschijnen. Vier keer per jaar als de omstandigheden ideaal zijn zei de marktkoopman, hopen is op juist die weersomstandigheden.

cantalope

Nog een allerlaatste, de cantalope, ook gekregen. Mijn watermeloen heeft nog geen derde blad en is dus nog niet groot genoeg om de tuin in te gaan. Laat de warme zomer maar komen!

Advertenties
2 reacties »

Spit, spitten, gespit

Als eerst even een juichkreet: Yes, het spitten zit erop! Wonderlijk genoeg heb ik daar geen spierpijn van gekregen. Blijkt maar weer dat gezellig buurten met je medetuinders de ideale warming up is voor zware tuinklussen. Deze week moet er nog een klein beetje mest worden verdeeld en ondergewerkt en dan kan alles ingezaaid worden. Hopelijk lukt het om beide klussen in de komende week te klaren. De mest levert in ieder geval een enorme hoeveelheid wormen voor de tuin, dus luchtige vruchtbare grond om op te werken dit jaar.

wurm

Terwijl ik zaterdag de hele middag aan het spitten was, heeft J. me enorm geholpen. Eerst heeft hij een eigen tuin aangelegd. Hij heeft lekker zitten puzzelen met de pakjes zaad, bij de derde rij zaadjes had hij in de gaten dat er op de pakjes stond hoeveel centimeter er tussen de rijen zaad moest zitten. Misschien moet er nog wat verplant worden uit de eerste twee gezaaide rijen met een rijafstand van drie centimeter…  Daarna heeft hij in één van de wielen akkerbloemen gezaaid en op het slabed drie lekkere soorten sla, nu met de goede rijafstand. Niet de rode; ‘die lust ik niet,’ dat begint dus nu al in de tuin… Wel de rucola. ‘Mam, rucola, welk woord zit daar in? Ik denk niet dat er rucola in cola zit… dan zouden er veel meer vitaminen in zitten!’ En na afloop: ‘Zo, nu heb ik twee plekken ijsbergsla gezaaid, ik hoop dat we heel veel tacosalad gaan eten dit jaar.’

Ondertussen komen de eerste zaadjes al boven, het eerste succes in vergelijking met vorig jaar.  Geen twee spinazieplantjes, maar een hele rij komt boven. Ook van het zelfgewonnen zaad van vorig jaar komen er plantjes boven. Wel veel minder, maar toch iets.

spinazie plantjes

Verder zijn de voorbereidingen voor de planten na de ijsheiligen al in volle gang. Vorige week heb ik mais, pompoen, gele courgette, groene courgette en komkommers voorgezaaid. Bij wijze van experiment ook nog watermeloen. Eigenlijk is Nederland niet warm genoeg voor watermeloen, maar misschien wordt dit wel een heel warm jaar. Vorige week heb ik op de markt geleerd hoe je watermeloen in de woestijn kweekt. Zonder water… Diepe kuil graven in het zand, zaadje onderin, om het zaad stro. Het stro zuigt zich ’s nachts vol water, dit water loopt naar het diepste punt in de kuil en zo groeit de meloen, zonder water, in de woestijn. Hier in Nederland heb je misschien meer aan een paar spiegels om de plant, die de hoeveelheid zonlicht wat vergroten.

zaadjes

De pakjes zaadjes zijn iets minder nieuw dan vorig jaar, maar de inhoud lijkt nog prima.

gezaaide mais

De maiskorrels in nette rijen in ijsbakjes. De eerste zijn inmiddels alweer boven de grond!

in de vensterbank

Nu, is het goede moment om deze gewassen te zaaien. Dan hebben de planten over vier week een mooi formaat om, na de ijsheiligen, naar de tuin te gaan. Als het goed is hoef ik ze voor die tijd niet te verpotten. Misschien ga ik deze week nog wat bonen binnenzaaien, dan hebben we ook wat vroege sperziebonen, mmm… een tip van groenteinfo.

Er blijft natuurlijk de kwestie met de plantjes van de markt. Het is erg verleidelijk om daar wat grotere planten te gaan halen… maar nee, ook dit jaar ga ik alles zaaien en kijken hoe ver ik kom. Het zal met toch een keer gebeuren dat ik een hele spruitkool uit een zaadje opkweek, misschien dit jaar. De kolen krijgen in ieder geval het best bemeste bed. Helemaal aan het einde van het seizoen, als mijn tuin vol gaten zit, haal ik misschein nog wat op de markt. Iets in de trant van ‘wees niet al te rechtvaardig’.

rabarber jong

De vaste planten leven helemaal op van het mooie weer, de bessenstruiken lopen uit, deze foto is van vorige week, nu zijn de bladeren al bijna twee keer zo groot. De rabarber groeit ook flink. Kan niet wachten tot de aardbeien gaan bloeien, wat is de lente toch een heerlijk seizoen.

bessenstruik blad

Een reactie plaatsen »

Ik zie, ik zie…

Na het zien van de eerste lammetjes in een koude schuur vanochtend, was ik wel benieuwd hoe de tuin erbij staat. Het zal jullie niet verbazen dat er in onze tuin ijs ligt…

ijs

En op een overzichtfoto moet je goed zoeken om iets groens te vinden.

tuin

En dan bedoel ik natuurlijk behalve het onkruid… want ik heb geen illussies, in de rommelhoek van mijn tuin liggen grote hoeveelheden kweekwortels te wachten op een beetje zon, om zich in nieuw groen te tonen.

rommelhoek

Daar ligt overigens ook een mooi hoopje mest om eerlijk over de tuin te verdelen.

Waar ik echt enthousiast van werd waren de volgende plaatjes;

rode bessenknop

In de fruitstruiken zitten prachtige knoppen.

kruisbesknop

De kruisbes, met zijn stekelige uiterlijk.

appelknop

Deze appelboomknop heeft juist iets aaibaars.

knoflook

De knoflook heeft de kou doorstaan!

aardbei

Nieuwe blaadjes van de aardbei vouwen zich uit.

peterselie

Peterselie komt vers uit de grond zetten.

rabarber

De rabarber laat zijn eerste rode knoppen zien.

Het tuinvirus heeft zich weer genesteld. Terwijl ik dit schrijf liggen de tuinbonen klaar om in een bakje te gaan. Net ben ik langs de fietsenmaker geweest voor oude wielen, om nog een paar van deze plantenbeschermers te maken. Helaas was iemand me net voor geweest… Deze week gaat de bak met zaadjes over de kop en ga ik me buigen over de gewassenverdeling in de tuin. Laat de lente maar komen!

3 reacties »

Soep en gier

Bij het wassen van de sla, zondag, ondekte ik in het water een nogal ruime hoeveelheid groenige bladluisjes. Met hulp van de zoekmachine, kwam ik op een interessante behandeling tegen luis en wel brandnetelgier. In de omgeving van de tuin, heel dynamisch, bewonderen we al een tijdje brandnetels. En ik heb al een paar keer geroepen dat ik er soep van ga maken. Als kind speelde ik uren achter elkaar buiten, een eindje van huis hadden we een hut. Als we honger kregen hadden we geen tijd om naar huis te gaan, dus aten we brandnetelbladeren, zuring of wilde bramen. Brandnetelsoep lijkt me een heel volwassen vervolg hierop.

Duidelijk tijd om brandnetels te plukken, dus verzamelde ik een emmer vol, best veel leek mij. De weegschaal gaf voor de topjes 127 gram aan en voor de rest 312 gram. De les van vandaag: Een emmer brandnetels is lang geen kilo! Maar niet getreurd, recepten aangepast. In de schuur staat 3 liter brandnetelgier te gisten en voor vanavond staat er een klein pannetje brandnetelsoep op het menu.

Verder heb ik uit de tuin nog een lekker hoeveelheid rabarber geoogst, schoongewassen en gesneden nog ruim 600 gram. Aan het menu wordt een lekkere rabarbercompote toegevoegd en enkele radijsjes en de eerste meiraap ter garnering op de borden.

Nog een leuk weetje; altijd al gedacht dat het woord rabarber op barbaar lijkt, daar blijkt het ook zijn oorsprong te vinden. In het Grieks betekent rabarber, eten van de barbaren, die aten het rauw. Wat dat betreft is rabarbercompote een heel geciviliseerd recept. Rauw hebben we hier natuurlijk al geproefd, steeltje in een bakje suiker dopen en zo eten. Best lekker, dat eten uit de tuin!

Even de gevolgde recepten voor de liefhebber:

Brandnetelsoep
Uitje fruiten, knoflook toevoegen. Brandnetelsteeltjes meebakken tot ze zacht zijn, gesneden blad toevoegen en een 0,5 liter buoillon, 15 minuten zachtjes koken en kruiden met zout en peper naar smaak.

Brandnetelgier
300 gram brandnetels, 3 liter water, paar lepels suiker, paar dagen laten staan, elke dag een of twee keer roeren. Verdunnen in de verhouding 1:10 en naar smaak en inzicht over de tuin gieten, tegen luis, schimmels en als bemesting bij veeleisende planten als kolen en tomaten.

Rabarbercompote
Rabarber in kleine stukjes snijden, tien minuten koken, zoeten met suiker of diksap en binden met maizena. Voor de liefhebber, een stukje gember meekoken.

De hongerige hulpen kunnen aan tafel!

1 Reactie »

Tuinkalender van mei

Tuinkalender mei

De eerste rabarber is geoogst en tot een rabarber kruimeltaart verwerkt, heerlijk! Hopelijk kunnen we in mei meer uit de tuin gaan oogsten. Vooral de sla, er kan niets tegen verse voorjaarssla op. Behalve eten uit de tuin kan er in de komende maand een hoop gedaan worden in de tuin:

  • Na ijsheiligen kunnen alle planten naar de tuin
  • Kruiden zaaien in de tuin
  • Bloemen zaaien
  • Groente buiten zaaien: radijs, wortelen, sla, sperziebonen, venkel, boerenkool, bloemkool, kruiden
  • Vorstbedekking verwijderen
  • Aanaarden van de aardappelen
  • Koolkragen maken
  • Op rijen gezaaide groenten uitdunnen
  • Zaaibedden uitplanten
  • Stro onder de aarbeien leggen
  • Stokken halen voor de klimplanten
  • Bij droog weer regelmatig water geven
  • Onkruid wieden

Het wordt leeg in huis als de tomaat, pompoen, courgette, komkommer, paprika en mais na 15 mei naar de tuin verhuizen. Op het moment staat al een deel van deze planten in de voortuin, alleen bij nachtvorst komen ze nog binnen logeren.

Kruiden zaaien in de tuin is er nog niet van gekomen, wel wat opgekweekte exemplaren, munt, komkommerkruid, dille, lavendel, koriander, bieslook marjolein en tijm geplant. Nog niet alles is van een op de foto zichtbaar formaat…

Poging twee wat betreft bloemen zaaien, volgend jaar iets minder vroeg in de tuin zetten! Overigens zag ik dat de Oostindische kers die ik er niet allemaal heb uitgetrokken, gewoon weer is gaan groeien, lesje in de kracht van een plant.

Veel water hebben we nog niet hoven bijgieten, er viel regelmatig een heerlijk buitje. Vooral de regen die viel net na ik in de tuin had gezaaid en verplant heb ik afgelopen maand erg gewaardeerd.

Tot slot nog een mooie tuinkalender van Velt, heel overzichtelijk en natuurlijk lekker ecologisch.

Een reactie plaatsen »